Skwer im. Doktora Longina Tarnawskiego

W Blachowni znajduje się kilka ciekawych miejsc poświęconych historii miasta oraz jego zasłużonym mieszkańcom. Jednym z nich jest Skwer im. dr. Longina Tarnawskiego, rozciągający się wzdłuż ulicy Sienkiewicza – od skrzyżowania z ulicą Kubowicza do skrzyżowania z ulicą Bankową.

Jak wyglądała historia powstania tego miejsca? Rada Miejska w Blachowni uchwałą nr 59/XI/2015 z dnia 26 czerwca 2015 roku nadała temu obszarowi nazwę „Skwer im. Doktora Longina Tarnawskiego”. Wydarzenie to miało miejsce podczas uroczystej sesji zorganizowanej z okazji 25-lecia samorządu terytorialnego w Polsce. Treść uchwały wraz z mapą działki nr 633/32, na której wyznaczono skwer, można znaleźć pod wskazanym linkiem.

Inicjatorką uczczenia w ten sposób znakomitego lekarza była przewodnicząca Rady Miejskiej, pani Edyta Mandryk. Już 3 czerwca 2015 roku złożyła stosowny wniosek, który radni pozytywnie zaopiniowali 15 czerwca.

22 lipca tego samego roku na skwerze stanęła okolicznościowa ławeczka poświęcona doktorowi Tarnawskiemu. Projekt „Ławeczka dr. Tarnawskiego” zrealizowała Fundacja Oddział Kawalerii Ochotniczej im. Pułku 4 Ułanów Zaniemeńskich przy wsparciu Banku Zachodniego WBK oraz Muzeum Historii Polski w ramach programu „Architekci naszej rzeczywistości”. Patronat nad projektem objęło Miasto Blachownia.

W piątkowy wieczór, 31 lipca, w Miejskim Domu Kultury w Blachowni odbył się koncert dedykowany patronowi skweru. Zgromadzonych gości – najbliższą rodzinę doktora, mieszkańców i władze gminy – powitał pomysłodawca przedsięwzięcia Zygmunt Kandora, reprezentujący Oddział Kawalerii Ochotniczej im. Pułku 4 Ułanów Zaniemeńskich. Na scenie, w podniosłych interpretacjach utworów Händla, Mozarta, Verdiego, Glucka, Cuello Piraquibisa i Bacha, wystąpiły: mezzosopranistka Miranda Gołębiowska-Exner (koncertująca na scenach całej Europy) oraz wiolonczelistka Magdalena Zubrzycka.

W przerwie koncertu prezes zarządu fundacji, Arkadiusz Chodorowski, wręczył burmistrz Blachowni, Sylwii Szymańskiej, dokument powierzający mieszkańcom Blachowni opiekę nad ławeczką.

Po wydarzeniu uczestnicy udali się na skwer, gdzie przy pamiątkowym obiekcie rodzina doktora wspominała jego życie i zasługi dla lokalnej społeczności.

Na ławeczce umieszczono tabliczkę informacyjną z wizerunkiem lekarza oraz napisem: „Projekt Ławeczka dr. Tarnawskiego zrealizowany przez Fundację Oddział Kawalerii Ochotniczej im. Pułku 4. Ułanów Zaniemeńskich dzięki wsparciu WBK Bank Zachodni i Muzeum Historii Polski w ramach zadania »Architekci naszej rzeczywistości«. Partnerem projektu było Miasto Blachownia, 31 lipca 2015 roku”. Niestety tabliczka została zniszczona – jej obecny stan przedstawia jedno z poniższych zdjęć.

Oprócz ławeczki na skwerze ustawiono pamiątkowy kamień z tabliczką o treści: „Skwer im. Doktora Longina Tarnawskiego, zasłużonego dla Blachowni lekarza i społecznika 1883–1961. Nadanie nazwy Uchwałą Nr 59/IX/2015 Rady Miejskiej w Blachowni w dniu 26 czerwca 2015 r.”. Montaż cienkiej blachy na nierównej powierzchni za pomocą kleju okazał się jednak nietrwały – element szybko zaczął odstawać, aż w końcu zniknął ze swojego miejsca.

To jednak nie koniec historii tego miejsca. 15 lutego 2024 roku odsłonięto nową, estetyczną i solidną tablicę informacyjną. Zawiera ona szczegółowy biogram doktora oraz archiwalne fotografie. W uroczystości uczestniczyli członkowie rodziny patrona, władze gminy, dyrektorzy szkół, przedstawiciele stowarzyszeń oraz mieszkańcy, a oprawę artystyczną przygotowali uczniowie Szkoły Podstawowej im. Kornela Makuszyńskiego w Łojkach.

Skwer im. dr. Longina Tarnawskiego to miejsce zdecydowanie warte odwiedzenia – pozwala bliżej poznać sylwetkę tego niezwykłego człowieka.

Z treścią tablicy poświęconej doktorowi Longinowi Tarnowskiemu można zapoznać się poniżej:

Dr Longin Tarnawski to postać na stałe związana z Blachownią, lekarz kardiolog i internista, który poświęcił się leczeniu blachownian, a od roku 2015 również patron skweru znajdującego się w centrum Blachowni. Działalność medyczna dr. Tarnawskiego w Blachowni trwała 35 lat – od 1926 do 1961 roku.

Dr Tarnawski ukończył studia medyczne na Uniwersytecie św. Włodzimierza w Kijowie. W roku 1909 otrzymał tytuł lekarza i rozpoczął swoją praktykę lekarską, a po wybuchu I Wojny Światowej pełnił funkcję lekarza wojskowego na Krymie.

Dr Longin Tarnawski, urodzony na Podolu, w domu o silnych polskich tradycjach, na bieżąco śledził wydarzenia w kraju. Lata dwudzieste to okres historycznych przemian w Polsce, które miały decydujący wpływ na decyzję wyjazdu do Polski państwa Tarnawskich.

W 1922 roku dr Tarnawski wraz z żoną i 4 córkami otrzymał pozwolenie od władz radzieckich na wyjazd do Polski. Po długiej i traumatycznej podróży, podczas której zmarła jedna z córek, najpierw osiedlił się z rodziną w Warszawie, później we Wrzosowej k/Częstochowy, ale ostatecznie w roku 1926 zamieszkał w Blachowni, w Ostrowach. Dr Tarnawski, jako człowiek wszechstronnie uzdolniony, sam zaprojektował dom rodzinny, który należał do najładniejszych w Blachowni. W nowo wybudowanym domu zamieszkała rodzina doktora oraz został otwarty gabinet lekarski.

Dr Tarnawski był niezwykle wybitnym specjalistą, otrzymywał propozycje pracy z całego kraju, jednakże pozostał w Blachowni. Był człowiekiem bardzo cenionym przez pacjentów, znanym ze swojej filantropii oraz bezinteresownej pomocy ludziom ubogim. Jak sam podkreślał – dopiero w Blachowni poczuł, że wybór zawodu lekarza to powołanie, nie służba. Miał dużą satysfakcję i zadowolenie, że przynosi ulgę cierpiącym.

Po wybuchu II Wojny Światowej dr Tarnawski nadal prowadził praktykę lekarską, a jedna z jego córek zatrudniła się w aptece Pana Dramińskiego – przyjaciela rodziny. Za pomoc udzielaną Polakom, właściciel apteki jak i córka doktora zostali aresztowani. Doktorowi Tarnawskiemu, jako człowiekowi znanemu i cenionemu wśród mieszkańców, w zamian za uwolnienie córki zaproponowano współpracę z Gestapo. On jednak, kierując się uczciwością i przyzwoitością, odmówił współpracy z Niemcami, czego konsekwencją było wywiezienie jego córki i przyjaciela do obozu Auschwitz-Birkenau, gdzie zostali straceni.

Te wydarzenia spowodowały, że stan zdrowia doktora uległ pogorszeniu.

Pod koniec II Wojny Światowej dom rodziny Tarnawskich w Blachowni spłonął, jednak w szybkim tempie doprowadzono go do pierwotnego stanu i rodzina zamieszkała w nim ponownie. Dr Tarnawski nadal prowadził praktykę lekarską, przyjmował chorych, był wrażliwy na krzywdę innych. Dzięki swojej postawie oraz za wkład w sferze ochrony zdrowia i niesienia pomocy biednym dziś uznawany jest przez społeczność Blachowni za wielkiego człowieka.

Dr Longin Tarnawski zmarł 21 kwietnia 1961 roku w wieku 77 lat i pochowany został na Cmentarzu w Blachowni.

W dniu 26 czerwca 2015 uchwałą nr 59/IX/2015 Rady Miejskiej w Blachowni VII Kadencji skwerowi w centrum Blachowni nadano nazwę „Skwer im. Doktora Longina Tarnawskiego”.

 

 

Źródła:

Zdjęcia z odsłonięcia tablicy dzięki uprzejmości P.  Zbigniewa Walczaka
Facebook: Miasto i Gmina Blachownia
www.edytamandryk.pl
www.blachownia.pl – strona archiwalna
zbiory własne