Konstanty Jakimowicz – twórca projektu kościoła w Blachowni

Konstanty Sylwin Jakimowicz urodził się 17 lutego 1879 roku w Warszawie. Jego mamą była najstarsza siostra Władysława Reymonta – Katarzyna, ojcem był mistrz krawiecki Konstanty Jakimowicz. W stolicy pobierał naukę w Szkole Rysunkowej Wojciecha Gersona, następnie w Monachium w pracowni malarskiej Ażbègo. Studiował również na Wydziale Architektury w Warszawskim Instytucie Politechnicznym im. Cara Mikołaja II aż do strajku szkolnego, w 1906 roku otrzymał dyplom inżyniera w Karlsruhe u profesora Weinbrennera, dwa lata później wstąpił do Instytutu Inżynierii Cywilnej w Petersburgu, który ukończył w 1909 r.

W 1909 roku przeniósł się do Częstochowy. Tutaj zaprojektował m.in. Pawilon Przemysłu Ludowego, objął stanowisko architekta budowy kolei Herby-Kielce. Konstanty Jakimowicz znany jest przede wszystkim z projektów kościołów i kaplic. Zaprojektował ich ponad 20 i prawie wszystkie doczekały się realizacji. Poza budowlami sakralnymi powstawały obiekty użyteczności publicznej, domy, wille, stacje kolejowe.

Prawdopodobnie w roku 1912 powstał projekt kościoła w naszym mieście, a inspirowany był formą ludowych kościołów drewnianych Małopolski. Kościół w Blachowni często wymieniany jest jako jeden z ważniejszych projektów Jakimowicza, który doczekał się realizacji w 1924 roku. Niedaleko, bo w Kalei powstał kolejny kościół projektu Konstantego Jakimowicza. Również, jak nasz blachowniański, jest on jednonawowy, zakończony prostokątnym prezbiterium, z rzędem niewielu kaplic po bokach.

Po powrocie z Częstochowy do Warszawy, w 1912 roku, rozpoczął praktykę architektoniczną i podjął pracę jako wykładowca w Szkole Mechaniczno-Technicznej Wawelberga i Rotwanda. Od 1916 roku pracował w magistracie miasta Warszawy, a dwa lata później w Ministerstwie Robót Publicznych, gdzie był dyrektorem Departamentu Budowlanego. W 1924 został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Był też członkiem wydziału konserwacji Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. Po II Wojnie Światowej pracował w Biurze Odbudowy Stolicy, a od 1953 roku w Miastoprojekcie – Centrum.

Konstanty Jakimowicz był również prezesem Koła Architektów w Warszawie, architektem Archidiecezji Warszawskiej, działał w Polskim Klubie Artystycznym. Był szambelanem  papieża Piusa XI, a od roku 1942 Piusa XII.

Architekt ten był znany również z publikacji. Jedna z pierwszych dotyczyła kaplicy Witkiewicza w kościele w Zakopanem, opublikowana już w 1901 r. w Tygodniku Ilustrowanym. Artykuły Jakimowicza można znaleźć w broszurze O architekturze Warszawy z 1917 r. Pisał głównie na tematy poświęcone architekturze miast i wsi oraz odbudowie po zniszczeniach wojennych miast np. Kalisza.

Konstanty Sylwin Jakimowicz zmarł 3 lipca 1960 roku w wieku 81 lat. Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera 67, rząd 5, miejsce 15,16).

Wszystkie osoby, które zainteresowała postać tego wspaniałego architekta, który także w Blachowni zostawił cząstkę swojej twórczości, mogą odwiedzić wystawę poświęconą Konstantemu Jakimowiczowi, która odbędzie się w Warszawie w Gmachu Muzeum Politechniki Warszawskiej. Wystawa otwarta będzie od 5 marca do 30 maja 2018 roku.

Konstanty Jakimowicz na pierwszym planie, w okularach, z wąsikiem

Wybrane projekty Konstantego Jakimowicza

Pierwszy projekt: Muzeum Przemysłu Ludowego z Wystawy Przemysłu i Rolnictwa w Częstochowie.

Projekty dworców kolejowych, m.in.: Anin, Falenica, Julianka, Karczew, Klarysew, Koniecpol, Międzylesie, Otwock, Turów, Warszawa-Most, Wawer, Wilanów.

Wille prywatne w Częstochowie, Ciechocinku na Saskiej Kępie, w Otwocku i Konstancinie.

Restauracja i odbudowa zabytków: kościół NMP w Nowym Mieście, Dom pod Królami w Warszawie, Katedra Warszawska, kościół w Sochaczewie, Teatr Polski w Warszawie.

Domy: Dom Akademiczek fundacji barona Hirscha przy ul. Górnośląskiej w Warszawie, Dom Akcji Katolickiej „Roma” przy ul. Nowogrodzkiej 49 w Warszawie (obecnie Teatr Muzyczny Roma), Dom parafialny przy ul. Mokotowskiej 13 (obecnie Teatr Współczesny w Warszawie), Dom Księży Emerytów przy ul. Ratuszowej, domy mieszkalne w Kozienicach, dom mieszkalny profesorów UW przy ul. Nowy Zjazd, domy mieszkalne w Warszawie przy ul. Sewerynów, ul. Barskiej, ul. Tamka

Gmach Banku Gospodarstwa Krajowego w Gdyni.

Schronisko dla bezdomnych Przytulisko przy ul. Wilczej 7, obecnie Dom Generalny Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek od Cierpiących i podobnej kaplicy w Kozienicach.

Szkoły: Gmachy szkolne wybudowane w tzw. stylu magistrackim przy ul. Otwockiej i Syreny, Szkoła Powszechna im. Biskupa Stanisława Galla na Kamionku przy ul.Grochowskiej.

Kościoły: Konkatedra Matki Bożej Zwycięskiej w Warszawie, Kościół św. Teresy od Dzieciątka Jezus przy ul. Tamka, Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Tarnowie, Kościół św. Wawrzyńca Męczennika w Jazgarzewie, Kościół Matki Bożej Zwycięskiej na Kamionku w Warszawie, Kościół w Cechówce koło Nowej Miłosnej, Kościół NMP Królowej Anielskiej w Kalei, Kościół Matki Bożej Królowej Korony Polskiej w Blachowni.

Krypty książąt mazowieckich Stanisława i Janusza oraz Henryka Sienkiewicza w Katedrze Św. Jana w Warszawie.

Nagrobki: siostry Kazimiery Gruszczyńskiej, założycielki Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek od Cierpiących, na Cmentarzu Powązkowskim, Władysława Reymonta na Cmentarzu Powązkowskim.

Konkursy architektoniczne: projekt kościoła w Limanowej, na Świątynię Opatrzności, gmach Ministerstwa Robót Publicznych, krypta Henryka Sienkiewicza w Katedrze Warszawskiej, grób Reymonta na Powązkach, pomnik Aux genies creatures ignores w Zurichu, projekt remizy straży ogniowej.

 

Źródła:

  • Monika Kochańska, Konstanty Sylwin Jakimowicz – Życie i twórczość(1879-1960), Kwartalnik Architektury i Urbanistyki 1990
  • Andrzej Olszewski, O twórczości Konstantego Jakimowicza, Architektura 11-12, Warszawa 1959
  • Architektura i Budownictwo, sierpień/wrzesień 1927 – Szkic kościoła w Blachowni
  • www.muzeumpw.com.pl – strona internetowa Muzeum Politechniki Warszawskiej
  • www.architektura.warszawa.sarp.org.pl – strona internetowa Architektura Warszawy i jej projektanci
  • www.nac.gov.pl – zdjęcie Konstantego Jakimowicza